Децата знаат да читаат, но имаат проблем со поврзување на прочитаното

Децата од второ и трето одделение во Македонија се вешти при препознавањето на букви и читањето на поврзани зборови, меѓутоа имаат проблем доволно течно да ги прочитаат текстовите за да можат да одговорат точно на прашањата за разбирање, покажува Националната студија за јазична и математичка писменост на децата спроведена во рамките на проектот на УСАИД со „Читање до лидерство“ и Здружението „Чекор по чекор“.

Истражувањето е спроведено на национално ниво во мај 2016 година на репрезентативен примерок од 8.000 ученици на македонски, албански и турски наставен јазик од сите основни училишта во Македонија.

Според Викторија Димитровска, заменик раководител на проектот, кога станува збор за прашањето разбирање и се влечат факти од текстот на децата им е полесно, меѓутоа кога треба да поврзат информации од различни делови на текстот и дадат свое мислење нашите деца имаат проблем.

- Една од нашите препораки е дека со децата треба повеќе да се вежба читање и тоа не само на училиште, туку и во домот и сите секојдневни ситуации. Да се изнаоѓаат реални ситуации каде децата ќе може го вежбаат читањето и да работат на разбирање, од семејството да им се поставуваат различни видови прашања со кои кај децата ќе се поттикнува да се развива ова разбирање, изјави Димитровска.

Министерката за образование и наука Рената Дескоска, рече дека целта да се подигне рејтингот на Македонија на нивото на меѓународни мерења на степенот на образованието може да се постигне заедно со Министерството, со наставниците, со родителите, со учениците и со поддршка на невладините организации.

- За да постигнеме јазична и математичка писменост потребно е големо вложување и на родителите во процесот на едукација на сопствените деца. Ние разговараме и со Министерството за труд да ја зајакнеме образовната компонента во рамки на предучилишното образование и да го зголемиме опфатот на деца коишто ќе имаат можност да стекнат некакво образование и во предучилишна возраст, изјави Дескоска.
Посочи дека истражувањето направено на 8.000 ученици е за поздравување, а резултатите ќе бидат земени предвид. 


Магла на дел од патиштата

Сообраќајот на државните патишта се одвива по претежно влажни коловози. Поради појава на магла намалена е видливоста од 50 до 100 метри во Кичево, Битола, Павлешници, Смојмирово и  Делчево, информира Диспечерскиот центар на ЈП „Македонија пат".

На одредени патни правци кои поминуваат низ клисури и усеци можна е појава на поситни одрони.

ЈП „Македонија пат" апелира на внимателно возење и прилагодување на брзината  кон условите на патот./МИА

„Зелената нафта" „ќе пристигне" до пролетната сеидба

За да користат „зелена нафта", земјоделците ќе имаат наменски, типизирани трансакциски сметки и посебни дебитни картички од банки.

„Зелената нафта" за земјоделците ќе биде достапна најверојатно за пролетната седиба. Мерката ќе опфати 55.000 производители, а предвидува со државни пари да се покријат 30 проценти од трошоците за набавка на гориво за земјоделската механизација. Средствата се обезбедени и програмирани во буџетот на Платежната агенција.

За да користат „зелена нафта", земјоделците ќе имаат наменски, типизирани трансакциски сметки и посебни дебитни картички од банки.

Како што велат од Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство (МЗШВ), постапката за воведување „зелена нафта" е во завршна фаза. Изработена е методологија за секоја култура одделно. Точно се знае колкави се трошоците за гориво по хектар.

– Јавниот оглас за јавна набавка на картичките ќе биде распишан во првата половина на јануари 2019 година. Всушност, од овој месец почнува печатењето на картичките. По изборот на банка имплементатор, во соработка со подрачните единици на МЗШВ и банката, ќе се соберат барањата за аплицирање за „зелена нафта" и барањата за отворање наменска дебитна картичка по формулар пропишан од банката. Отворањето на наменските земјоделски сметки за картички што ќе се користат за „зелена нафта", зависно од логистичкиот капацитет на банката имплементатор, ќе биде не повеќе од еден месец, велат од МЗШВ.

Печатењето на картичките, вклучувајќи го и нивното доделување, би требало да се заокружи најдоцна до април 2019 година. Целта е земјоделците да имаат поевтина нафта за механизација за пролетната сеидба.

– Кофинансирањето за почеток е 30 отсто од трошоците, но со оглед на тоа дека се работи за нова мерка што прв пат се воведува, не е исклучено овој процент да се зголеми до 50. Користењето на картичките е предвидено да биде за повеќе години. Земјоделците би можеле да ги користат во сезоните кога вистински таа нафта се употребува за конкретното земјоделско производство за кое е наменета, објаснуваат од Министерството.

Плаќањето ќе се врши авансно, за што е задолжена Платежната агенција.

-Од моментот на префрлање до моментот на исплата, банката е должна да исплати позитивна камата назад во Буџетот на РМ. По добивање на средствата, банката  ги проследува на наменските дебитни картички во моментот кога ќе добие писмен допис од надлежната институција, во овој случај МЗШВ. Изборот на оваа опција за имплементација на мерката нема да значи избор на повластен снабдувач на гориво, информираат од МЗШВ.

За да се воведе „зелена нафта", требаше да се интервенира во Законот за земјоделство и рурален развој поради што во мај лани беа донесени измени. Мерката беше предложена, а потоа и најавена на почетокот од 2018 година како поддршка на земјоделците, односно како опција што треба да го ублажи ударот од зголемувањето на акцизата за дизел-горивото. Практично, би требало, земјоделците да купуваат нафта по двојно пониска цена од продажната. Ако литар чини 60 денари, за нив ќе биде 30.

Во ноември 2017 година, со законски измени, за три денари се зголеми висината на акцизата на дизелот што се користи како погонско гориво, како и на гасното масло што се користи како гориво за греење. Акцизата за нафтата, пак, се зголеми за три денари по литар, а тоа повлече поскапување на дизел-горивото за 3,5 денари. Образложението на министерот за финансии Драган Тевдовски тогаш беше дека акцизата на нафтата се зголемува за да се намали употребата на дизел-горивата./МИА

Седница на Комисијата за прашања на изборите и именувањата

Во Собранието на Република Македонија денеска седница ќе одржи Комисијата за прашања на изборите и именувањата.

Членовите на оваа комисија ќе ја разгледаат Предлог-одлуката за избор на претседател и членови на Советот за граѓански надзор./МИА

притисни ентер